DU LỊCH CHỮA BỆNH THÁNG 11 NĂM 2025

Cuối tháng 8 và đầu tháng 9 tôi phải nhập viện đến 4 lần mà BS vẫn không tìm ra căn bệnh ù tai đột ngột của tôi (sudden hearing loss). Tôi liền điện cho đứa cháu rễ, là một BSCK Tai Mủi Họng ở Cần Thơ kể lể tình trạng sức khỏe của tôi và hiện tại bệnh viện sẽ cho đi chụp MRI vào tháng 3 năm 2026 để chẩn bệnh vì sao tôi chỉ nghe 70% bên tai trái. Thế là cháu bảo chúng tôi book ngay về VN cháu sẽ xem xét và chữa trị. Lúc đó lỗ tai trái tôi bị ù và chỉ nghe được từ 20 đến 70% tùy ngày. Sau 7 năm chưa về Việt Nam nên vợ chồng tôi nghĩ cũng nên làm 1 chuyến đi du lịch chữa bệnh có thể gọi là cuối cùng vì lý do sức khỏe vì nay đã trên 70.

 

Lần đầu tiên chúng tôi chọn Turkish Airlines vì hãng này có vé hạng thương gia rẻ nhất trong các hãng máy bay nhưng ngược lại thời gian quá cảnh ở Istanbul hơi khá lâu, thường từ 10 đến 13 tiếng nhưng họ cho tham quan Istanbul để tiêu khiển giết thì giờ và có VIP Lounge để tắm rửa ăn uống và nghỉ ngơi.

Khi rời Montreal vào chiều chúa nhật ngày 9 tháng 11 thì cơn tuyết đầu tiên đổ ập xuống Montreal dử dội làm cho xe cộ vào phi trường bị tắt nghẻn khó khăn và chuyến bay cũng bị đình trệ hơn 2 tiếng để họ lau rửa tuyết (de-icing) cánh máy bay trước khi cất cánh.

Đến Istanbul lúc 2 giờ chiều địa phương chúng tôi phải đợi chuyến bay về Sài gòn lúc 3 giờ sáng. Chúng tôi liền book 1 cái tour tham quan Istanbul 4 tiếng miển phí để giết thì giờ mặc dù thành phố nửa Âu và nửa Á này chúng tôi đã tham quan 10 năm trước bằng du thuyền Celebrity. Chúng tôi đi du lịch và đã qua rất nhiều phi trường quốc tế như Heathrow, Chicago, Los Angeles, Forworth-Dallas, Tokyo, Beijing, Paris và Schiphol, v.v… nhưng đây là 1 trong những phi trường lớn nhất năm 2025 vì phi trường này khá mới và hoạt động 24 trên 24. Du khách đi lại nhộn nhịp trong phi trường bất kể giờ nào. Sau chuyến tham quan thành phố gần 4 tiếng, xe bus chở chúng tôi về phi trường. Chúng tôi ăn uống nghỉ ngơi và tắm rửa trong VIP Lounge để đợi chuyến bay về Sài gòn.

Máy bay hạ cánh xuống Tân Sơn Nhất vào 6 giờ chiều và thủ tục nhập cảnh cũng khá nhanh với dịch vụ giúp đở nhanh/Fast track service với phí 500 ngàn đến 1.2T đồng – họ đưa 2 vợ chồng tôi qua thẳng hải quan mà không cần line up với hàng trăm du khách, họ đến quầy bốc hành lý và đưa chúng tôi ra phi trường 1 cách nhanh chóng. Đây là lần đầu tiên tôi dùng dịch vụ Fast Track của Tân Sơn Nhất, rất đáng đồng tiền. Nhưng sau khi về lại Canada tôi lại nghe nhiều điều trái ngược với dịch vụ này như người hỗ trợ khách du lịch ra phi trường đều phải đứng sắp hàng như bao nhiêu người khác, có khác là họ chỉ kéo vali giùm mình….Từ phi trường các em tôi ra đón bằng xe riêng và đưa về căn hộ Khang Điền Previa ở quận 10 ở tạm 2 đêm để nghỉ ngơi và thăm qua loa thành phố như Landmark 81, ăn cơm trưa ở Sà Bì Chưởng, v.v… rồi chúng đưa chúng tôi về nhà cô em gái ở Cần Thơ. Đến nơi, ăn cơm tối xong, đứa cháu rễ bảo tôi nằm xuống để hắn xem lỗ tai trái mà tôi đã kể cho hắn là bên Canada cậu đang chờ nhập viện để chụp MRI vào tháng 3 và BS tai mủi họng sẽ khám vào cuối tháng ấy. Với camera khếch đại hắn cho biết là lỗ tai trái của tôi bị viêm nặng/inflammation và có nấm/fungus. Hắn lấy thì giờ tỉ mỉ nạo sạch nấm trong lỗ tai và nhỏ thuốc trừ viêm và nấm. Thế là sau 1 giờ tôi đã nghe lại 80% và tiếp tục nhỏ thuốc acetic acid 2% và vài ngày sau tôi nghe lại bình thường. Tôi nói với cháu Trình là bên Canada để tìm ra và chữa được bệnh tai như vậy phải cần từ 6 tháng đến 1 năm. Nó cười cười và nói cho tôi biết là ở VN bệnh nhân đi khám BSCK mà không chữa khỏi họ sẽ chê là BS dỏm.

Năm 2018 tôi có dịp họp bạn tại Khách sạn Khánh Hưng lúc ấy có hơn 16 người nhưng năm nay con số ấy chì còn 11 người, những người khác vì điều kiện sức khỏe nên không đến dự:

 

T V Tuấn (Nông Lâm Súc) & Danh Văn Hiệp đã mất trong mùa Covid 19

N. H Chắc và P V Hùng bi tai biến mạch máu não/stroke

H T Bình bị cưa 1 chân vì tiểu đường

N N Sang (Cần Thơ) – đang chữa hóa trị ung thư cổ họng

H C Tấn (Cần Thơ) – Huyết áp cao không dám lái xe

Anh Lê Công Ích (65-72 Cần Thơ) – sức khỏe tương đối tốt lái Honda đưa tôi đến nhà Tấn và uống café gần nhà hắn ở Bình Thủy.

L H Phúc (khóa 66-73) vừa phẩu thuật tim nhưng khỏe.

N T Phương & Trần V Huỳnh – không liên lạc được.

T T Tước (Bạc Liêu) có vấn đề tim mạch nên tôi chỉ đi thăm hắn ở BL.

 

Tôi gặp được các bạn khác như H H Phong, N H Phi, Hùng nhỏ, vc T Á Xuân, Châu, Đào Hải Quốc, K H Hiếu, L H Phúc và anh N K Thạnh (65-72) vì sức khỏe khá ổn định.

Tại Sài gòn tôi gọi điện hỏi thăm sức khỏe các bạn: Quyên, C N Dung, B Q Tuấn và Trần hán Lén (65-72)

                                                 Trái dưới – T T Tước.      Phải- bạn HD ngày                       

                                                                            6 tháng 12 2025

Ảnh trắng đen chụp ngày ra Tân Sơn Nhất đi du học Canada 30-11-1973 với anh trai tôi cầm máy ảnh chụp,TH Lén, NK Thạnh và người thứ 4 học sỹ quan Đà Lạt năm 1972 và tự tử ngay ở Sóc Trăng sau năm 1975.

 

                                                              Dưới - Nhà hàng Lan Rừng ST tháng 12 năm 2018

  

                                    Dưới trái-Nhà hàng Cơm Niêu Sài gòn ngày 12 tháng 12 2025               

 

 Dưới phải– H C Tấn Bình Thủy 

Tôi mướn xe riêng có tài xế ở Sóc Trăng 1 ngày để tham quan như thiền viện Quan Âm Linh Ứng, chùa Khmer Som Rong rồi xuống Bạc Liêu thăm chùa Nam Hải. Sau đó tôi điện cho Tước ra nhà hàng ăn trưa với đặc sản Bạc Liêu rất ngon miệng và cũng để tâm sự. Sau khi ăn trưa, Tước đưa chúng tôi tham quan đền Cao Văn Lầu và giúp chúng tôi đi thăm 1 người bà con ở Bạc Liêu. Gần chiều chúng tôi phải quay về Sóc Trăng vì trời đổ mưa dữ dội.

Sáng hôm sau tôi điện cho Phong và Hiếu để hẹn các bạn ăn sáng ở quán BRO Coffee số 54 Điện B Phủ ST. Cũng có 9 người đến dự vào phút chót. Ngày hôm sau chúng tôi lại bắt xe bus về Cần Thơ. Ở Cần Thơ vài ngày tôi liên lạc được H C Tấn và Sang nhưng vì 2 bạn này có vấn đề về sức khỏe nên tôi hẹn dịp khác trước khi về lại Canada tôi sẽ cố gắng đến thăm 2 bạn.

 

Chúng tôi tham quan Cồn Sơn bằng xuồng gần 1 ngày khá thú vị, chỉ tiếc vườn cây ăn trái lúc ấy có rất nhiều cây nhưng trái chưa ra vì đã hết hè chỉ có mít, táo và xoài. Chôm chôm vú sữa và sabochê hầu như không có.

Ngày khác chúng tôi tham quan khu du lịch sinh thái làng Mỹ Khánh từ sáng sớm thứ năm. Thật tội khách vắng hoe vì là hết hè và không phải là cuối tuần nên càng vắng vẻ hơn mà cây cối lại rất ít trái. Tham quan hơn 1 giờ chúng tôi lội bô sang bên kia đường Nguyễn Văn Cừ nối dài đến Phong Điền là Thiền viện Trúc Lâm cũng là chùa lớn nhất Cần Thơ. Thiền viện yên tỉnh có nhiều cây cối, hồ cá koi và tượng Phật nhưng vẫn nhỏ và ít nhộn nhịp hơn chùa Quan Âm Linh Ứng Sóc Trăng rất nhiều.

Sau vài ngày ở Cần Thơ và Sóc Trăng với trời nắng nóng bức oi ả chúng tôi lấy máy bay về Hà Nội với vc cô em gái mà chồng cô là dân Bắc Ninh để đưa chúng tôi tham quan miền bắc. Từ vùng nắng ấm miền tây đến Bắc Ninh là cả 1 sự thay đổi khí hậu từ 30 độ xuống còn 12 độ nên tôi bị cảm nặng vì trong nhà không có sưởi như Canada. Ông em rể đưa chúng tôi thăm làng góm Phù Lãng, làng tranh Đông hồ. Ngày hôm sau anh lái xe đưa chúng tôi đi khu du lịch Tràng An rất thú vị. Chúng tôi có dịp thưởng thức đặc sản miền bắc như chả cá Bếp Thơ Bắc Ninh, café muối, phở trâu, lẩu dê rất ngon, bánh cớm Hà nội. Chúng tôi book 1 tour du lịch Hà Giang loop bằng xe buýt giường nằm rồi chuyển qua bus 19 chỗ nhìn quan cảnh rất ngọan mục, đẹp và hùng vỹ so với Sapa chỉ có ruông bậc thang – Mả Pí lèng, Đồng Văn, đi thuyền trên sông Nho Quế, Lô lô chải village giống như Na Uy, Lủng Cú, v.v…. Rất nhiều đoàn scooter và hàng trăm người âu châu lái xe scooter trên xa lộ chật nít làm cho tôi cái cảm tưởng đây là điểm du lịch dành cho tây ba lô vậy.

Sau 3 ngày du lịch Hà Giang chúng tôi trở về nghỉ ngơi ở hotel La Renta trong phố Mả Mây gần hồ Hoàn Kiếm để tham quan Hà Nội 2 ngày và cũng để nghỉ dưởng bệnh sau 1 tuần chu du vùng núi cực bắc lạnh buốt.

Chúng tôi lại bắt máy bay về Cần Thơ để lo 1 vài việc riêng rồi mướn xe về lại Sài Gòn để ngày hôm sau đi tour Vân Nam 6 ngày tham quan 3 cỗ trấn Lệ Giang, thành cỗ Đại Lý, Khe Hổ Nhảy/Leaping 

Tiger – đây là 1 thắng cảnh thiên nhiên kỳ thú với 1 hẻm núi sâu, dài và hẹp nhất thế giới.

Thành cỗ Songzanlin ở Shangrila nằm trên cao độ 3200 m nổi bật với những mái nhọn vàng rực rỡ cũng là ngôi đền lớn nhất Vân Nam. Hành trình tham quan 3 thành phố cỗ Trung quốc thật vất vả vì mỗi sáng sớm chuông đồng hồ đánh thức chúng tôi dậy lúc 6 giờ, chuẩn bị ăn sáng để xe bus khởi hành lúc 7 giờ rưởi, ngoại trừ ngày cuối đi Ngọc Long Tuyết sơn phải dậy lúc 4 giờ để xe khởi hành lúc 5 giờ, chưa kể rất nhiều người phải mua bình oxy vì chúng tôi sẽ lên núi ở cao độ 4500 mét. Nơi đây được coi là một “Thụy sỹ Á châu” như rặng Pyrénés. Phải dùng cáp treo lên núi. Leo núi xuống đèo thật vất vả nhưng quan cảnh rất đẹp hùng vỹ nhưng rất lạnh như trên núi Shangrila thời tiết bên ngoài dưới -4 độ C, gió đều vi vu và ẩm ướt tương đương như -15 độ C bên Canada. Bên trong đền Tây tạng không có sưởi, mấy nhà tu mặc rất nhiều áo ấm để giử nhiệt cho cơ thể nhưng chúng tôi là khách du lịch nên không thể quen với cái lạnh buốt như thế. Bà xã tôi bị cảm nặng phải nằm trong hotel 2 ngày cuối và HDV phải ship thức ăn vào hotel Guanfang Lijiang. Thực tình mà nói thức ăn Tàu ở VN và Bắc Mỹ ngon hơn bên Trung quốc rất nhiều vì thức ăn họ nhạt nhẽo, nhiều mỡ mà ít thịt. Thức ăn và bia nhạt nhẽo thiếu chất đạm nên chúng tôi cảm thấy trời đã lạnh mà càng buốt hơn. Ở Lệ giang được xem 2 shows – Romance Lijiang Park và Ấn Tượng Lệ Giang thật ngoạn mục.

Từ Lijiang city chúng tôi bay về lại Sài gòn sau 6 ngày tham quan mấy thành phồ cỗ của Vân nam. Đến phi trường Tân Sơn Nhất Sài gòn hơn 2 giờ chiều chúng tôi lái xe riêng về thẳng Cần Thơ để nghỉ ngơi ngay trong đêm. Chúng tôi không quên ngừng ở trạm ngừng chân Trung Lương để ăn nhẹ. Thật không ngờ sau 7 năm trở lại miền tây có nhiều đổi khác vì trạm dừng chân rất sạch sẽ và thức ăn rất ngon. Sáng hôm sau chúng tôi lại lái xe về Sóc Trăng lúc 8 giờ sáng để chuẩn bị làm giỗ cho bố tôi thứ bảy ngày hôm sau đồng thời tôi mời các bạn HD đến dự họp bạn. Thời tiết lúc này thay đổi từng ngày, chúng tôi phải check kỹ lưởng trước khi book tour. Miền Trung như Quy Nhơn, Nha Trang Phú Yên Đà Lạt thì bị đất sạc lở và Hồ Tràm bị đe dọa liên tục về bão hay lũ lụt nên chúng tôi give-up chuyến tham quan miền Trung và Hồ Tràm.  Sau 2 ngày ở Sóc Trăng chúng tôi lái xe về Cần Thơ để chuẩn bị bay ra Phú Quôc nghỉ dưởng ở Vinpearl Spa 5 sao 3 ngày rồi về lại Sài Gòn sắm sửa lặt vặt, nghỉ ngơi vài ngày trước khi về lại Canada. Thức ăn buổi sáng và tối ở Vinpearl thật tuyệt vời rất đáng với 5 sao.Nhìn chung các bạn cùng lứa HD đa số đều mang 1 ít bệnh trong người vì ai cũng ngoài 70. Có điều khác giữa tôi và các bạn là ở ngoại quốc chúng tôi xiêng năng tập thể dục mỗi ngày, ăn uống đều độ - ăn ít đường ít mở và ít mặn lại, tham gia hoạt động cộng đồng, tập thể dục mỗi ngày như đi bộ và xe đạp.

Những ngày ở Sóc Trăng tôi thường đi bộ trong Hồ Nước Ngọt mỗi sáng sớm lúc 5 giờ cùng với vc cô em gái và được làm quen các bạn mới như anh Hùng 68, anh Nghiệp 74 tuổi, v.v… họ vẫn còn rất khỏe so với các bạn HD đồng lứa với tôi vì họ biết chăm lo cho sức khỏe bản thân họ.

Các bạn tôi ơi, cố gắng thương lấy bản thân mình nhe. Hãy cố bớt ăn uống và rượu chè, xiêng năng tập thể dục hay đi bộ mỗi ngày, bớt hay bỏ bia rượu là tôt nhất. Tôi biết là thực hiện những thói quen mới này sẽ rất khó đối với các bạn vì nó là 1 phần lớn trong đời sống hằng ngày làm sao cắt giảm hay bỏ được nhưng với chút ý chí vững mạnh mỗi ngày ăn giảm 1 chút đường, ít muối và mở và nhất là xiêng năng đi bộ hằng ngày các bạn sẽ thấy cơ thể sẽ thay đổi dần dần…

Chúc các bạn tôi có nhiều nghị lực và tâm huyết để sống thêm 10 hay 20 năm nữa…để tôi còn có cơ hợi mà hội ngộ các bạn nữa chứ….

 

Nguyễn Hồng Phúc

December 2025

Đọc thêm »

BORRACHERO / SCOPOLAMINE – ĐỘC DƯỢC ĐÁNG SỢ

 

Gần đây chúng tôi có 2 người bạn già thân tại Canada bị “mê hoặc” nên mất của vì một loại ma dược có cái tên lạ lẩm là borrachero, được giới tội phạm sử dụng có tên là scopolamine, được bào chế từ cây borrachero – một loại cây dại mọc phổ biến ở Colombia. Thứ dược liệu chiết xuất từ scopolamine ấy “không màu, không mùi và không vị”, nhưng lại có khả năng tạo ra “những giấc mơ kỳ lạ” cho con người khi hít phải.

Anh Ngọc ra két ATM trong shopping mall Champlain ở Brossard, Canada, gần nhà, giữa tháng 6 năm 2025. Trong lúc anh đút cái thẻ debit vào máy ATM và êm xuôi rút một ít tiền, anh không hề biết có một người đàn bà người Trung Đông hay Nam Mỹ đang đứng đợi đằng sau anh, cùng với vài khách hàng khác. Rút xong tiền, anh Ngọc quay người lại thì gặp phải bà già này, và anh cũng không biết mình nói gì và làm gì. Rồi anh lặng lẽ ra bãi đậu xe lấy xe lái về nhà, yên tâm với công việc vừa làm xong. Vài tiếng sau, nhà băng của anh điện thoại tới hỏi anh có mua đồ trong shopping mall Champlain bằng cái thẻ ATM đó không. Anh trả lời: “Rút xong tiền, tôi lái xe thẳng về nhà, nhưng có chuyện gì vậy ông?”. Nhân viên của nhà băng cho biết: “Chuyện hơi lạ vì ông vừa rút tiền ra và mua đồ ngay trong vài tiệm trong cùng shopping với cái thẻ ấy, nên chúng tôi nghi ngờ và báo cho ông. Ông nên kiểm tra lại xem còn cái thẻ ATM/debit không.” Anh Ngọc liền kiểm tra cái ví thì phát hiện mình mất cái thẻ ATM/debit. để rút tiền và 1 thẻ credit card/tín dụng của 1 nhà băng khác… Anh lập tức khai với nhân viên nhà băng là anh bị fraud. Nhân viên liền cancel cái thẻ ATM của anh và báo anh là nhà băng sẽ gửi cho anh cái thẻ ATM mới. Sau đó, anh vào mạng để check account của anh thì có người đã rút vài trăm đô trong vòng vài tiếng với thẻ tín dụng. Anh điện thoại lại nhà băng khác để khai báo là mất thẻ tín dụng của nhà băng này. Vì 2 nhà băng này đều nằm trong cùng 1 shopping mall và họ có hệ thống camera hướng về máy ATM. Họ báo cho anh Ngọc biết là sau khi rút tiền từ ATM ra, anh ấy có quay lại nói chuyện với 1 người đàn bà và đưa cho bà ấy cái ví của anh. Anh trả lời là sau khi rút tiền xong, anh không biết là gì nữa. Có thể trong lúc trò chuyện ngắn ngủi đủ để người đàn bà cho hít phải cái hương vị scopolamine hay borrachero.

Vài tuần sau, lại 1 anh bạn già khác tên Nam đang đứng loay hoay trước nhà ngắm nghía mấy chậu hoa xinh sắn thì 1 người đàn bà người Trung Đông từ xa tiến tới lịch sự chào ông, tự giới thiệu tên tuổi và nói là sẽ dọn nhà đến bên cạnh nhà ông một ngày gần đây thôi. Bà ấy khen sợi dây chuyền ông đang đeo trên cỗ đẹp quá. Bà ấy móc trong túi mình ra 1 sợi dây chuyền khác đưa cho ông xem. Trò chuyện hoa loa xong ông vào nhà nghỉ ngơi và phát hiện là mình mất sợi dây chuyền sau vài tịếng nói chuyện với “bà hàng xóm mới”. Sợi dây chuyền mà bà già Trung Đông đưa cho ông bạn già Nam chắc chắn có tẩm thuốc mê hoặc.

Cách đây vài năm chúng tôi về Sài gòn thăm quê hương và có mua 1 tour trọn gói đi Thái 4 ngày với Vietravel. Khi lên phi trường Tân sơn Nhất tôi để 500 đô trong túi quần Jean với tay trái lúc nào cũng sờ túi để check là tiền vẫn còn nằm yên trong đó cho đến lúc xuống phi trường Bangkok. Ra khỏi Hải quan Bangkok tay tôi sờ vào túi thì 500 đô vẫn còn đó. Cả đoàn 30 người sắp hàng bước ra ngoài để bắt xe bus của khách sạn đến đón. Ba cô gái người Thái xinh đẹp đang đứng chờ với những vòng hoa đủ màu và choàng cho mỗi khách trước khi lên xe bus. Lên xe xong xuôi, xe bus chuyển bánh về khách sạn, tôi mới sờ vào túi quần lần nữa để check tiền thì hởi ôi 500 đô không còn đó nữa. Tức nhiên lúc 1 cô choàng vòng hoa vào cỗ tôi thì một cô khác nhanh tay cưỡm đi 500 đô của tôi và lúc ấy tôi trong trạng thái không hề hay biết trong vài giây khi ngửi mùi vòng hoa.

Cụ thể hơn, khi “hít phải” scopolamine, nạn nhân sẽ rơi vào trạng thái vô thức (mất trí nhớ) và hoàn toàn vâng theo sự sai khiến của người khác. Theo nhiều tài liệu cho biết, tại Colombia, trong một số nghi lễ của cư dân bản địa, loại cây thuốc burundanga – một dạng khác của scopalamine – đã được sử dụng như một chất kích thích nhằm tạo hưng phấn cho con người. Thời gian gần đây, rộ lên thông tin rằng, loại “độc dược đáng sợ nhất thế giới” này đã được bọn tội phạm dùng để vô hiệu hóa các nạn nhân cho mục đích hãm hiếp, cướp bóc, đoạt của cải tài sản, v.v..... Người dân địa phương Colombian gọi thứ hoa scopolamine là “hơi thở của quỉ” là vì nó sẽ cướp đi linh hồn bạn khi hít phải nó.

Những năm gần đây, nhiều nhà vườn Đà Lạt bỗng bất ngờ khi các giống hoa loa kèn mà họ vẫn thường xuyên chăm trồng từ trước đến nay lại được mang danh là “hơi thở của quỷ”; với tên khoa học là “araceae” hay “cây chân bê”, là cây ưa nắng, mọc thành bụi và có thể gây ngộ độc nếu ăn phải, hoặc gây hại nếu dính vào mắt...

Trong các loại loa kèn hiện đang phổ biến ở Đà Lạt, trừ các giống loa kèn đang trồng thương mại trong các nhà vườn (các loại arum như arum lily, white arum...), loại hoa giống với borrachero của Colombia là “hoa loa kèn” hoang dại mọc khắp trên các đường phố của xứ sở sương mù này. Về hình thức, cây borrachoro của Colombia và loa kèn Đà Lạt rất giống nhau, nhưng có phải “hai mà một” hay không thì cần thêm những khảo sát và nghiên cứu khoa học.

Giáo sư sinh vật học thuộc Đại học Đà Lạt Lương Văn Dũng bước đầu xác nhận “hai loại cây này cùng họ và cùng chi, nhưng chưa thể khẳng định “chúng là một”: “Hai cây (borrachero của Colombia và loa kèn Đà Lạt) có hình thức rất giống nhau, nhưng hợp chất trong cây có giống nhau hay không thì chưa thể khẳng định”.

Cũng theo ông Dũng, cứ cho rằng chúng là một, nếu hướng nghiên cứu và ứng dụng “loa kèn Đà Lạt” vào mục đích tốt thì loại cây “hoang dại” này không phải là không có ích! Hoa loa kèn, mọc nhiều ở khu vực Đà Lạt, có tên khoa học là Angel’s trumpet là loại hoa cực độc. Hoa loa kèn có thể gây ảo giác, mê sảng, điên loạn, tử vong.  Chất độc chiết xuất từ lá và hoa loa kèn có thể được sử dụng giống như một chất gây ảo giác hiệu quả trong y tế nhưng khi dùng quá liều sẽ dẫn đến tử vong. Thành phần gây tác động bao gồm atropine, hyoscyamine và scopolamine gây nên triệu chứng mê sảng, điên loạn.

Hãng tin Reuters cho biết, trong bộ phim tài liệu của phóng viên Ryan Duffy (Hãng tin VICE) khiến cho cả thế giới phải sửng sốt khi tiết lộ về một loại thuốc vô cùng đáng sợ. Đây là loại "ma dược" có tên là Scopolamine được bọn tội phạm quốc tế thường dùng để xóa trí nhớ và làm mất ý thức tạm thời của nạn nhân để thực hiện các vụ cướp. Chất Scopolamine không màu, không mùi và không vị, có khả năng tạo ra "những giấc mơ kỳ lạ" cho con người khi hít phải. Và chất này được bào chế từ cây Borrachero, một loại hoa cây dại mọc phổ biến ở Colombia. Thời gian gần đây, cơ quan cảnh sát tại Columbia thường xuyên nhận được các trình báo của nhiều phụ nữ rằng họ bị bỏ "bùa", bị điều khiển làm những việc như đưa hết tiền bạc hoặc thậm chí bị hãm hiếp. Cảnh sát Columbia vào cuộc điều tra, phát hiện đây không phải "bùa mê thuốc lú" mà chính là tác hại của loại cây Borrachero chế thành loại thuốc có tên là "Hơi thở của quỷ". Ma túy này được gọi là scopolamine hay “hơi thở của quỷ”, có nguồn gốc từ một loại cây phổ biến ở Colombia được gọi là cây Borrachero. Hãng tin Reuters cho biết, nạn nhân rơi vào trạng thái vô thức (như bị thôi miên) và trở nên ngoan ngoãn nghe lời, về nhà lấy hết của cải hay đến ngân hàng rút sạch tiền để đưa cho những tên tội phạm. Đặc biệt, những người phụ nữ bị bỏ thuốc “Hơi thở của quỷ” thường bị hãm hiếp và bán vào nhà chứa. 

“Thông thường, những tên tội phạm bí mật bỏ thuốc vào nước hoặc vẩy bột thuốc vào mặt của nạn nhân. Nạn nhân đưa toàn bộ trang sức, tiền, chìa khóa xe, thậm chí còn rút cả tiền ngân hàng để đưa cho chúng. Khi tỉnh lại họ mới nhận ra đã mất đồ và hoàn toàn không biết kẻ đó là ai”. 

Ngay cả trên website của Bộ Ngoại giao Colombia cũng có lời cảnh báo khách du lịch đến đây phải cẩn thận với chất Scopolamine, thường được gọi là Burundanga khi đã hòa với sữa, nước, thuốc lá hay qua đường hô hấp. Thuốc thường được những tên trộm và bắt cóc dùng trong các quán rượu địa phương. Colombia cũng nổi tiếng là đất nước có tỉ lệ bắt cóc cao nhất thế giới.

Tại Việt Nam mấy năm gần đây có rất nhiều nạn nhân trình báo cơ quan công an rằng họ đã bị các du khách nước ngoài thôi miên đến mức ngoan ngoãn tự mở tủ đưa hết tài sản trong tình trạng vô thức. 

Chất scopolamine có thể tác dụng trên bộ não như thế nào? 

Chúng ta thắc mắc làm thế nào một loại dược thảo có thể làm người ta mất trí nhớ, mà lại vô hiệu hóa khả năng suy nghĩ của bộ óc nhỉ!

Ký ức con người được hỗ trợ thông qua một hóa chất trong não được gọi là acetylcholine. Khi chất Scopolamine xâm nhập vào não sẽ tấn công chất acetylcholine. Nó sẽ tấn công và ngăn chận sự di chuyển của hóa chất acetylcholine lên não, sự tắt nghẹn ấy ngăn chận trí não làm việc một cách hiệu quả. Cái hổn hợp giữa hóa chất acetycholine và cơ quan hấp thụ chất acetycheline (acetylcholine receptor) rất quan trọng để tạo nên trí nhớ.

Ký ức tạo nên trí nhớ trải qua ba giai đoạn chính: bắt đầu thành lập bộ nhớ bằng cách ghi nhận (mã hóa-encoding), lưu trữ ký ức lâu dài (long-term storage) và thu hồi (retrieval). Khi chất scopolamine chận đứng tiến trình sơ khai tức ghi nhận sự kiện bằng mật mã ngay trong vùng hippocampus) ngay khi nó nhập vào. Nói cách khác là dữ kiện sẽ không bao giờ được di chuyển đến vùng lưu trữ được. Vì thế ta hiểu được rằng chất scopolamine được dùng một cách thông dụng bởi kẻ gian và dân cướp bóc. Nó làm cho cảnh sát càng nhức đầu thêm với những vụ án hiện đại.

Cũng theo thông tin Reuters cho biết vì chất scopolamine gây mất trí nhớ khiến nạn nhân không thể xác định được với cảnh sát ai là kẻ gian đã cướp bóc mình. “Ngược với những vụ thôi miên, nạn nhân còn cố gắng nhớ lại sự kiện vừa xảy ra. Nhưng với chất scopolamine thì vô phương cứu chữa vì trí nhớ không thể lưu trữ được dự kiện nào cả”, theo BS Camilo Uribe, một chuyên gia thế giới về ma túy.

Nếu nhìn vào bản vẻ trên đây chúng ta sẽ nhận ra đàng sau bộ phận hippocampus là amygdale. Bộ phận này là để tạo phản ứng mỗi khi có biến cố. Nhiệm vụ của  amygdale là đóng kín việc suy nghĩ của bộ não khi gặp nguy. Nó sẽ cứu sống con người trong nhiều trường hợp khi ta gặp nguy cơ. Nhiều báo Khoa học Anh quốc cho rằng khoa thần kinh học chưa khám phá ra được hiện tượng scopolamine mới mẻ này. Trước khi bọn tội phạm sử dụng scopolamine trong việc bất chính thì chất scopolamine đã được sử dụng trong việc tra tấn để làm cung khai những tên tội phạm. 

Chất scopolamine dùng trong việc sinh sản

Bắt đầu thứ kỷ thứ 20 các bác sỹ đã biết sử dụng scopolamine pha cùng morphine và chloroform để giúp các bà bầu hôn mê làm việc sinh nở dễ dàng hơn. Với tác dụng của hổn hợp hóa học này các bà mẹ cảm thấy ít đau đớn khi sinh đẻ vì rơi vào sự hôn mê, nữa tỉnh nữa mê, nhưng sau đó bị phản ứng phụ như buồn ngủ, mê sản, mất định hướng. Khi bà mẹ tỉnh dậy thì không còn nhớ gì nữa cả.

KJ Mullins the wonders of birth 

Năm 1916 một BS đở đẻ tên Robert House chú ý người ta rằng dung dịch gây mê lúc sinh nở có tác dụng khác: mặc dù sản phụ không còn nhớ về những gì đã xảy ra sau khi sanh nở nhưng tệ hơn nữa sản phụ không thể trả lời chính xác những câu hỏi thông thường và tính tình thật thà hiền hơn lúc bình thường. Ông House hỏi một sản phụ sau khi sinh đẻ cái cân ở đâu để nhờ ông chồng mang ra cân đứa bé. Bà vợ không thể nhớ nổi, vì thế ông chồng phải lủi thủi vào bếp lấy cái cân ra. Ông House kết luận rằng “ngoại trừ vài trường hợp ngoại lệ, bệnh nhân luôn thật thà trả lời tất cả những câu hỏi bằng sự thật. Đây là một đặc điểm của việc khảo sát của ông House”.

Thời đại CIA

Vì tác dụng phụ của chất scopolamine trên đứa bé sơ sinh, kỹ thuật gây hôn mê này dần dà bị bãi bỏ trong đầu thập niên 60. Trước khi bãi bỏ việc dùng scopolamine trong việc sinh sản, cơ quan CIA bắt đầu để ý đến chất này. Theo nguồn tin từ web site của CIA thì “Năm 1922, theo ông House thì kỹ thuật tương tự cũng đã được áp dụng trong việc  vấn cung/khai khẩu cung những tội phạm”.  Và ông House này đã sắp xếp với các nhân viên trách nhiệm nhà tù Texas để cho ông thí nghiệm trên hai tội phạm, để xác định với Thẩm quyền nhà tù Dallas xem những bị cang thực tình vô tội hay không. Sau cuộc thử nghiệm ấy nhà trức trách tin tưởng rằng những phạm nhân này thực sự phạm tội.

Thông thường trong những vụ liên hệ đến ma túy người ta hay từ khước lời buộc tội.  Theo lời khai của nhiều tội phạm cho ý kiến về giả thuyết của ông House như sau “sau cuộc thí nghiệm, tôi tỉnh lại và nhận thấy rằng trong lúc thử nghiệm tôi rất mong muốn trả lời bất cứ câu hỏi nào đặt ra; và khi một câu hỏi đặt ra trí óc tôi sẳn sàng nói lên hết sự thật và tôi trả lời một cách suôn sẻ, và không có sự gian trối nào trong đó”.

Cơ quan CIA suy luận ra đây là một sự thành công mỹ mản. Ông House khẳng định rằng dưới tác dụng của chất scopolamine nạn nhân sẽ không còn khả năng “nói dối” và bộ óc cũng mất khả năng “biện hộ”. Sau lần thử nghiệm ấy đã thu hút dư luận công chúng từ đó, và cái ý định ma túy “khai sự thật” được lăn xê rộng rải trong quần chúng.

Trong những năm chiến tranh lạnh, công an chìm các nước CS Tiệp hay Đông Đức cũng đã dùng rộng rải chất scopolamine trong việc lấy khẩu cung của những nạn nhân chính trị. 

Scopolamine được khai thác như "Thuốc tiêm khai sự thật!" 

Danh từ "Thuốc tiêm khai sự thật!" được dùng lần đầu tiên năm 1922 theo bài tường trình của báo Los Angeles Record.  Lúc ấy người ta nhận thấy rằng trẻ sơ sinh khi bị tiêm dung dịch scopolamine để trẻ bị hôn mê (ngủ mập mờ), người ta cũng tìm thấy cùng tác dụng ấy trên tội phạm: tác dụng phụ của scopolamine còn tệ hơn cái lợi ích của nó.

Theo cơ quan CIA: vì những tác dụng không tốt của scopolamine nên họ ra nghị quyết loại trừ scopolamine như một loại ma túy “khai sự thật”. Những tác dụng phụ được biết như gây hôn mê, mất chức năng nhận thức, buồn ngủ, gây ảo giác và những hiện tượng sinh lý khác như đau đầu, tim đập mạnh, mắt mờ làm giảm hiệu quả chính xác của lời khai khi bị cang bắt buộc khai sự thật. Hơn nữa ảnh hưởng của tác dụng phụ kéo dài rất lâu, nhất là tác dụng về tâm lý. Theo cơ quan CIA thì scoplolamine chỉ được dùng hiệu quả trong một vài trường hợp hiếm như lần đầu tiên nạn nhân thú tội và ngay sau đó cho họ hôn mê bằng cách cho hổn hợp hóa chất vào ly cafe hay ly nước uống để họ tiếp tục khai hết sự thật. 

************

Cũng như những loại ma túy khác trên thị trường, chất scopolamine có tác dụng độc hại không ít cho con người và những kẻ gian manh lợi dụng nó để làm những việc bất chính như cướp bóc, thôi miên cướp của hay nhằm mục đích hãm hiếp, v.v….

Chúng ta nên cảnh giác khi đi du lịch ở các nước Trung Mỹ, nhất là Colombia. Khi có một người lạ mặt tiến thẳng đến bạn, ngớ ngẫn hỏi đường, sau đó người lạ mặt sẽ mở một hộp giấy nhỏ rồi thổi một thứ bột trắng scopolamine vào mặt bạn. Sau đó bạn sẽ dễ dàng bị điều khiển bởi người lạ mặt ấy. Hay khi bạn vào một quán bar lạ và có kẻ bất lương muốn cướp của bạn, người ấy chỉ cần bỏ một loại bột trắng scopolamine vào ly nước giải khác của bạn là xong chuyện.

Cái khó khăn nhất là loại ma túy này không dễ dàng phát hiện trong nước tiểu hay trong máu bạn, gây khó khăn cho nhà chức trách phanh phui ra manh mối của thủ phạm giết người vô hình này. Một khi bị nhiễm chất scopolamine thì chỉ có nhà thương với thiết bị tối tân mới có thể khám phá ra chất scopolamine bằng những kỹ thuật phức tạp HPLC – High pressure Liquid Chromatography mà thôi.

Ngày nay trong y dược học người ta vẫn còn dùng chất scopolamine để chế tạo những patch dán sau lỗ tai phòng ngừa chống say sóng hay dùng để chế thuốc nhỏ mắt bán không toa trong các tiệm thuốc tây.  

Cơ quan NASA cũng dùng số lượng nhỏ 0.33 mg scopolamine trong việc trị say sóng cho các phi hành đoàn. Nếu dùng lều từ 5 đến 7 mg sẽ làm nạn nhân bất tỉnh và trên 10mg sẽ làm bệnh nhân hôn mê lâu dài (coma).

Những năm gần đây, Bộ Ngoại giao Mỹ đưa ra cảnh báo đối với du khách, cẩn thận với những dân bất lương ở Colombia về việc sử dụng thuốc vô hiệu hóa tạm thời khách du lịch. Chỉ một lượng nhỏ thuốc là có thể “sai khiến” được nạn nhân trong khi lượng lớn hơn có thể gây bất tỉnh ngay lập tức và gây mất trí nhớ.

 

Đồng thời Bộ Ngoại giao và Thương mại Quốc tế Canada cũng đưa ra lời khuyên cho du khách đến các vùng nông thôn Colombia. Theo đó du khách phải lưu ý, tránh đến các quán bar một mình, cẩn thận với nước uống và đồ ăn nơi đây.

 

Nguyễn Hồng Phúc – sưu tầm & nghiên cứu

Revisited July 2025

 

 

Tham khảo/Reference:

1.       http://digitaljournal.com/article/324779

2.       http://www.cruisebruise.com/Scopolamine.html

3.       http://rense.com/general38/frug.htm

4.       http://www.naturalnews.com/036661_scopolamine_mind_control_drug.html

5.       http://shakkajames.hubpages.com/hub/The-Devils-Breath

 

Đọc thêm »

Hiệp Chủng Quốc Bắc Mỹ! (United States of North America)

Bài nguyên bản đã được đăng trên lưu bút Hoàng Diệu tháng 5 năm

2014. Nhân nhiệm kỳ 2 của TT Trump vào đầu năm 2025 cùng với việc áp thuế nhập

khẩu 25% lên hầu hết các hàng công nghệ của Canada và ý định làm suy yếu nền

kinh tế xứ này để ông TT làm áp lực biến Canada trở thành tiểu bang thứ 51 của

Hoa Kỳ, bài được cập nhật và sửa chữa theo diễn biến của thời cuộc.

Trên thế giới chưa bao giờ có hai quốc gia có nhiều điểm tương

đồng về mặt kinh tế và xã hội như Hoa Kỳ và Canada. Cả hai quốc gia này cùng

chia sẻ vị thế địa lý, nói cùng ngôn ngữ, có cùng giá trị nhân bản và không có

biên giới ngăn chia 2 quốc gia. Mặc dù là hai quốc gia bạn thân thiết nhưng hai

nước chúng tôi đang trên đường cạnh tranh chầm chậm so với phần còn lại của thế

giới. Trong khi chúng tôi đang tranh cãi về sự bế tắc chính trị nội bộ, về

những thách thức tài chính và xung đột về vấn đề biên giới thì nền kinh tế thế

giới đang trên đà thay đổi lớn và phát triển mạnh hơn.

Kể từ sau biến cố 9/11 năm 2001 và cuộc khủng hoảng kinh tế toàn

cầu năm 2008 thì nền kinh tế Canada và Hoa Kỳ bị tổn thương nặng nề. Trong khi

đó nền kinh tế  “nổi” (emerging economy) bao gồm Trung Quốc và Ấn Độ vẫn

thăng hoa với tỷ số tăng tăng trưởng trung bình  GDP là 6.3% mỗi năm so

với những quốc gia phát triển mức trung bình là 3.6% . Những quốc gia này đã

may mắn vượt qua được cuộc khủng hoảng tài chính năm 2008. Chúng ta thấy rõ sự

phong phú đang di chuyển dần dần từ những quốc gia phát triển giàu có đến những

nước nghèo khó. Quỹ Tiền tệ Quốc tế dự báo rằng vào năm 2018, nền kinh tế Trung

Quốc sẽ bành trướng mạnh hơn Hoa Kỳ. Nếu kết hợp nền kinh tế của Ấn Độ, Nhật

Bản và bốn xứ con hổ châu Á như Hàn Quốc, Đài Loan, Singapore và Hồng

Kông/Trung Quốc sẽ to lớn hơn so với nhóm G8 (trừ Nhật Bản).

Thay vì tiếp tục trên con đường tranh chấp để làm giảm giá trị lẫn

nhau, hai quốc gia nên vạch ra một đường hướng mới. Bà Diane Francis, một nhà

bình luận của báo National Post mới đây cho xuất bản cuốn sách trong tháng 10

năm 2013 với chủ đề: Merger of the Century – why Canada and America should

become one country/ Liên hiệp của thế kỷ: Tại sao Canada và Mỹ phải liên hợp

thành một quốc gia. Quyển sách bán chạy nhất của tác giả Diane Francis đề xuất

một giải pháp đơn giản và rõ ràng: Tại sao Hoa Kỳ và Canada nên liên hiệp thành

một quốc gia như Hiệp Chủng quốc ? Sáng kiến ​​táo bạo nhất kể từ khi việc mua

lại tiểu bang Louisiana của Hoa Kỳ sẽ giải quyết những vấn đề lớn nhất của hai

nước phải đối phó: các mối đe dọa an ninh quốc gia và giá trị mức sống suy

giảm; vấn đề khó khăn của Canada về việc kiểm soát và phát triển tài nguyên

vùng đất rộng lớn bắt nguồn từ việc thiếu vốn, thiếu công nghệ, quân sự và nhân

lực chuyên môn. Việc thành lập Hiệp chủng quốc bắc Mỹ của thế kỷ được dựng trên

cả một cuộc tranh luận chính trị mạnh mẽ và một trường hợp kinh doanh bắt buộc,

không đơn thuần chỉ là vấn đề cai quản hai quốc gia theo chủ quyền riêng biệt

nhưng mà là một công ty liên hiệp. Chúng ta đang sống trong một kỷ nguyên trật

tự thế giới mới. Hợp tác với nhau bằng nguồn tài nguyên và kết hợp những nỗ lực

nhân lực, Canada và Hoa Kỳ sẽ có một cơ hội lớn hơn để thành công. Nếu vẫn duy

trì như hai quốc gia riêng biệt thì tương lai bành trướng chưa chắc lớn hơn so

với khả năng thực sự.

Bà Francis cũng nêu ra những trở ngại mà hai khu vực có tính cực

đoan ở hai quốc gia - Quebec ở Canada và miền Nam nước Mỹ - đang làm méo mó nền

chính trị một cách cực đoan, với những phong trào đòi tách riêng độc lập của

Quebec sẽ kéo Canada nghiên về cực trái và tính kiêu căng dân miền Nam sẽ kéo

Mỹ nghiên về cực phải. Các vùng cực đoan trong trường hợp này có thể được bỏ

qua hoặc có thể sẽ ảnh hưởng mạnh như tính ôn hòa của người Quebec sẽ làm thay

đổi nước Mỹ nổi tiếng ngạo mạn. Tỉnh bang Quebec có thể đồng loạt chấp nhận

việc liên hiệp như họ đã ký kết Hiệp Định Tự Do Mậu Dịch Thương Mại (North

American Free Trade Agreement) năm 1988. Trong thâm tâm người dân Quebec luôn

mong muốn thoát ra khỏi vòng ảnh hưởng của người Anh đa số ở Canada.

Canada và Hoa Kỳ được kết nối chặt chẽ về mặt kinh tế và văn hóa

và chia sẻ nhiều giá trị nhân bản như nhau và biên giới vô hình dài nhất thế

giới. Nhưng họ cũng phải đối phó với những thách thức lớn trong một thế giới

thay đổi nhanh chóng mà cán cân kinh tế đang chuyển dần từ các nước phát triển

đến thị trường mới “nổi” khổng lồ. Vì vậy, có lẽ là hai nước cần mượn một trang

sử từ thế giới kinh doanh và liên hiệp để xét lại. Đó là đề nghị của nhà báo và

tác giả Diane Francis – người có hai quốc tịch Canada và Mỹ đã xác định mình là

một "c" (conservative) nhỏ bảo thủ - được viết trong một cuốn sách

mới có tựa đề "Việc liên hiệp của thế kỷ”.

Trên thực tế việc lập nên Hiệp Chủng quốc Bắc Mỹ (HCQBM/USNA) có

mang ích lợi gì cho công dân Canada ?. Điều gì mà bà Francis tin tưởng sẽ dùng

để khuyến khích và thuyết phục người dân bầu nên HCQBM/USNA?

Theo bà Francis điều này phụ thuộc vào loại liên hiệp nào. Có thể

bắt đầu bằng một liên doanh để làm một "Kế hoạch Marshall" ở Bắc Cực.

Chuyện đó không cần bàn nhiều. Chúng ta sẽ chia ra trách nhiệm năm mươi năm

mươi. Chúng tôi thay phiên kiểm soát và lên kế hoạch định kỳ để xét lại và điều

chỉnh vấn đề môi trường. Điều khá thú vị là ba vùng lãnh thổ phía Bắc là phần

duy nhất của Canada, nơi mà những tuyên bố tự trị lãnh thổ hầu như đã được giải

quyết. Nhưng là nơi xa xôi đắt tiền nhất để phát triển. "Tôi sẽ nói là

người Mỹ sẵn sàng xắn tay áo lên vào làm việc chung với chúng tôi. Chúng tôi sẽ

đảm bảo rằng bạn không làm điều sai về môi trường. Chúng ta hãy đồng ý việc

này.".

Sau đây là những lợi

ích cũng như trở ngại

của hai quốc gia khi trở thành HCQBM/USNA:

* Từ lâu nay Canada đã thực hiện nhiều đầu tư vào cơ sở hạ tầng xã

hội như dịch vụ sức khỏe công cộng có nhiều bảo đảm và hệ thống trợ cấp

giáo dục đại học bởi chính phủ tốt hơn Hoa Kỳ.  Đây là một nền văn hóa

khác biệt. Đó là cái nhìn từ xa nhưng trên thực tế ... đồng đô la Mỹ vẫn cao

hơn so với Canada. Nếu bạn nhìn vào việc chăm sóc sức khỏe bạn sẽ thấy nó đắt

hơn. Bạn có biết tại sao nó cao hơn không? Bởi vì bạn chỉ nhìn những người có

vấn đề sức khỏe như người già, người nghèo và các cựu chiến binh. Họ phải trả

hoàn toàn bằng tiền túi của họ. Bộ Cựu Chiến Binh Hoa Kỳ có một ngân sách chi

phí cực kỳ tốn kém và theo đó là Medicare. Nếu nhìn kỹ trên thực tế thì tỷ lệ

mức GDP của Canada đang trả tiền nhiều hơn về việc chăm sóc sức khỏe công cộng

đó. Vào tháng 5 năm 2011 Thống đốc tiểu bang Vermont tên Peter Shumlin ký đạo

luật thiết lập một chương trình bảo hiểm y tế mà chỉ có một cơ quan trách nhiệm

(a single payer health care system) , và sẽ có hiệu lực năm 2017. Chương trình

này rất tương tự như hệ thống bảo hiểm sức khỏe công cộng của Canada. Một cơ

quan của chính quyền Green Mountain Care (GMC) sẽ đứng ra lo việc trả chi phí

và tất cả mọi cư dân ở tiểu bang này cùng nhận những quyền lợi y tế như nhau,

không phân biệt khả năng kinh tế khác nhau. Các công ty bảo hiểm tư nhân sẽ

không được quyền bán bảo hiểm. Từ nay đến năm 2017 cư dân tiểu bang vẫn có

quyền xin vào chương trình bảo hiểm Obamacare nhưng sau đó họ có thể xin chuyển

qua GMC năm 2017. Có lẽ trong tương lai không xa chương trình bảo hiểm y tế

kiểu Canada sẽ được áp dụng trên toàn nước Mỹ.

* Vấn đề giáo dục bên Canada rẻ hơn nhiều so với Hoa Kỳ. Trung

bình mỗi năm bên Canada một sinh viên đại học trả khoảng 5 ngàn tiền học phí so

với 15 ngàn bên Hoa Kỳ.

* Việc sống còn của quốc gia với tài nguyên vô tận phía bắc cực

như dầu khí, kim loại chưa được khai thác. Đường biển thông qua bắc cực một khi

hiện tượng hâm nóng toàn cầu sẽ làm tan băng đá vùng bắc cực, làm dễ dàng việc

lưu thông hàng hóa từ đông sang tây. Canada sẽ là một Panama và kinh Suez trên

bắc cực trong tương lai.

* Quân lực Canada chưa đủ trang bị tốt để bảo vệ chủ quyền và tài

nguyên quốc gia với 70 ngàn quân, vài chục chiến đấu cơ F18 cũ kỷ (năm 2014

chính phủ Canada đang dự tính một ngân sách tân trang không quân bằng F-35), 6

khu trục hạm, vài tàu ngầm cũ khiến cuộc sống bên Canada sẽ kém an toàn hơn như

trên giấy tờ. Chúng tôi thực sự quan tâm đến các vấn đề tồn tại mà Canada phải

đối phó. Xứ sở chúng tôi quá nhỏ về dân số. Chúng tôi không thể tự bảo vệ,

chúng tôi không thể tự phát triển vùng nội địa của chúng tôi và ta không thể

xem nó như một công viên bỏ hoang. Thế giới sẽ không để yên cho chúng tôi đâu.

Có thể quân đội Nga sẽ tràn xuống từ phía Bắc Cực để xâm lấn. Chúng ta phải

thực sự bắt đầu nghĩ đến vấn đề liên hiệp quốc phòng để đoàn kết tốt hơn. Hôm 5

tháng 5 năm 2025 khi Thủ tướng mới đắc cử của Canada là ông Mark Carney sang

Hoa Kỳ để điều đình về vụ thuế nhập khẩu mới 25% (sắt nhôm và xe hơi & phụ

tùng)/10% (nhiên liệu) áp đặt lên hàng hóa quốc tế trong đó có Canada. Ông

Trump nói với báo chí trước mặt phái đoàn Canada rằng “ông và cha mẹ ông đã

từng sống ở Canada, ông yêu thích Canada vì người dân thân thiện, môi trường

sống tốt và hệ thống bảo vệ sức khỏe rất tốt. Ông vẫn mơ rằng nếu Canada và Hoa

Kỳ trở thành một sẽ là một quốc gia hùng mạnh, Canada sẽ hưởng nhiều quyền lợi

như người dân sẽ được giảm thuế, hệ thống quân đội miễn phí vì được bảo vệ bởi

1 quân đội tối tân hùn hậu của Hoa Kỳ”. Thủ tướng Mark Carney từ từ trả lời với

báo chí trước mặt Ông Trump rằng” ông TT đã từng là một chuyên viên buôn bán

địa ốc nên ông phải hiểu rằng phải có sự thương lượng giữa người bán và người

mua. Tôi đã hỏi ý kiến của người chủ Canada thì Canada hiện nay không được rao

bán”.

* Điều gì làm Ông Trump muốn ở Canada. Theo nghiên cứu mới đây,

chúng tôi tin rằng Ông Trump có những ý định như:

1. Những con tôm hùm quý giá của Canada chính là yếu tố thúc đẩy

cuộc tranh chấp này, nó đóng vai trò quan trọng trong nền kinh tế địa phương,

khiến cuộc cạnh tranh càng trở nên quyết liệt hơn. Tình trạng này cho thấy mức

độ căng thẳng có thể diễn ra trong các vùng nước đánh cá tranh chấp như Grey

Zone. Khi các ngư dân Mỹ và Canada cùng lao vào đặt bẫy, sự cạnh tranh có thể

trở nên gay gắt, thậm chí dẫn đến những vụ va chạm gây thương tích. Đây thực sự

là một vấn đề đáng chú ý, phản ánh cách mà các tranh chấp lãnh thổ về tài

nguyên có thể leo thang ngay cả giữa những đồng minh lâu năm như Mỹ và Canada.

2. Donald Trump đã làm dấy lên những cuộc thảo luận về việc Canada

có thể trở thành tiểu bang thứ 51 của Mỹ, một ý tưởng mà ông đã nhiều lần đề cập.

Những phát biểu của ông, cùng với thuế

nhập khẩu cao áp đặt lên hàng hóa

Canada, đã làm gia tăng căng thẳng trong quan hệ Mỹ-Canada. Thủ tướng Canada Mark Carney đã thẳng thừng bác bỏ ý tưởng này, khẳng định rằng Canada "không phải để bán" và nhấn mạnh tầm quan trọng của việc duy trì chủ

quyền. Dù vậy, Trump vẫn tiếp tục thúc đẩy quan điểm rằng Canada sẽ hưởng lợi

về kinh tế nếu trở thành một tiểu bang của Mỹ. Những tác động lớn hơn của lập

trường của Trump bao gồm các tranh

chấp thương mại, các cuộc chiến thuế quan, và sự bất ổn địa chính

trị, khiến đây trở thành một

trong những biến chuyển quan trọng nhất trong quan hệ Mỹ-Canada trong nhiều

thập kỷ qua. Bạn nghĩ sao về vấn đề này? Liệu đây chỉ là động thái chính trị,

hay sẽ dẫn đến những hậu quả thực sự?

3. Khi Trump tiếp đón Thủ tướng Canada Justin Trudeau tại Nhà

Trắng vào năm 2017, ông đã nói về mối quan hệ Mỹ-Canada bằng những lời đầy tích

cực, nhấn mạnh "mối liên kết đặc biệt" giữa hai quốc gia "chia

sẻ nhiều hơn cả một đường biên giới." Mặc dù căng thẳng thương mại và

tranh chấp lãnh thổ tiếp tục tồn tại, sự kết nối sâu sắc về kinh tế, văn hóa và

chính trị giữa Mỹ và Canada vẫn là yếu tố quan trọng giúp ổn định quan hệ giữa

hai nước. Bạn nghĩ rằng những thay đổi hiện tại trong mối quan hệ này sẽ có ảnh

hưởng lâu dài, hay đây chỉ là một chu kỳ trong tình bạn vốn rất gần gũi nhưng

đôi khi cũng đầy biến động của họ? Căng thẳng giữa Mỹ và Canada đang gia tăng

trên nhiều phương diện. Ngũ Hồ/Great Lakes, một khu vực được quản lý hợp tác

bởi cả hai quốc gia, có thể sớm đối mặt với sự thay đổi về quy chế khi các quan

chức Mỹ xem xét việc rút khỏi các hiệp ước quy định bảo vệ môi trường. Động

thái này đã làm dấy lên lo ngại từ các nhà bảo vệ môi trường, vì Ngũ Hồ là một

trong những hệ sinh thái nước ngọt lớn nhất thế giới và có thể trở thành một

quân cờ trong các cuộc đàm phán chính trị. 

Trong khi đó, Thư viện và Nhà hát Opera Haskell, một biểu tượng

lịch sử của sự đoàn kết xuyên biên giới, cũng đã trở thành điểm nóng mới. Trước

đây, công dân từ Vermont và Quebec có thể tự do lui tới mà không cần thủ tục

biên giới, nhưng quy định mới của Mỹ yêu cầu người Canada phải thông qua kiểm

soát nhập cảnh trước khi vào thư viện. Bộ An ninh Nội địa Mỹ viện dẫn lý do lo

ngại về buôn bán ma túy, nhưng nhiều người chỉ trích rằng điều này làm suy giảm

tinh thần hợp tác mà thư viện được xây dựng để thể hiện. 

Những diễn biến này cho thấy một sự chuyển biến lớn hơn trong quan

hệ Mỹ-Canada, nơi căng thẳng ngoại giao ảnh hưởng đến mọi thứ, từ chính sách

môi trường đến các cơ sở văn hóa.

4. Căng thẳng thương mại Mỹ-Canada giờ đây đã lan sang lĩnh vực

xuất khẩu dầu mỏ của Canada, một phần quan trọng của nguồn cung năng lượng Mỹ.

Canada xuất khẩu khoảng bốn triệu thùng dầu sang Mỹ mỗi ngày, chiếm 60% lượng

dầu thô nhập khẩu của Mỹ. Các nhà máy lọc dầu Mỹ được thiết kế đặc biệt để xử

lý dầu nặng từ các mỏ cát dầu Alberta, khiến dầu thô Canada trở thành một phần

thiết yếu của thị trường Mỹ.[4]

Bộ trưởng Năng lượng Jonathan Wilkinson đã gợi ý rằng Canada có

thể hạn chế xuất khẩu năng lượng nếu Trump áp đặt thuế, tuyên bố rằng

"không có gì bị loại trừ". Điều này đã làm dấy lên lo ngại trong số

các nhà sản xuất nhiên liệu Mỹ, vì dầu Canada thường rẻ hơn 15% so với dầu thô

Mỹ do chi phí vận chuyển và sự khác biệt về chất lượng, mang lại hàng tỷ USD

lợi nhuận bổ sung cho các nhà máy lọc dầu Mỹ. Với các chính sách thuế quan của

Trump tiếp tục leo thang, ngành năng lượng có thể đối mặt với những gián đoạn đáng

kể.

5. Canada có nguồn dự trữ khổng lồ gồm các khoáng sản đất hiếm,

vàng, dầu mỏ, than đá và gỗ, khiến chúng trở thành một điểm nóng trong căng

thẳng Mỹ-Canada đang gia tăng. Mặc dù Donald Trump đã công khai bác bỏ việc

quan tâm đến nguồn tài nguyên của Canada, các báo cáo cho thấy chính quyền của

ông rất chú ý đến khoáng sản quan trọng của Canada, vốn cần thiết cho các công

nghệ hiện đại như điện thoại thông minh, xe điện và thiết bị quân sự.

Thủ tướng Justin Trudeau đã được CBC trích dẫn rằng ông tin rằng

những cuộc thảo luận lặp đi lặp lại của Trump về việc sát nhập Canada như là

tiểu bang thứ 51 có thể liên quan đến mong muốn của Mỹ kiểm soát các nguồn tài

nguyên này. Mỹ đang cố gắng giảm sự phụ thuộc vào Trung Quốc về khoáng sản quan

trọng, làm cho trữ lượng dồi dào của Canada trở thành một lựa chọn hấp dẫn.

Vấn đề này hiện đang liên quan đến các tranh chấp thương mại rộng

hơn, bao gồm thuế suất 25% của Trump đối với hàng nhập khẩu từ Canada, đã bắt

đầu có hiệu lực. Một số chuyên gia cho rằng Canada có thể sử dụng tài nguyên

khoáng sản của mình để đàm phán điều kiện thương mại tốt hơn với Mỹ.

6. Người dân Canada đã đang và tẩy chay các sản phẩm của Mỹ và hủy

các chuyến du lịch mùa đông xuống phía Nam, gây ảnh hưởng đáng kể đến ngành du

lịch của Florida. Các báo cáo cho thấy lượng khách du lịch Canada đến Mỹ đã

giảm mạnh, với một số ước tính cho thấy Mỹ có thể chịu mất 2,1 tỷ USD doanh thu

du lịch.

Phong trào này xuất phát từ sự bất mãn ngày càng tăng đối với các

mức thuế của Trump và những phát ngôn liên quan đến chủ quyền của Canada. Nhiều

người Canada chọn tiêu tiền trong nước hoặc đến các điểm đến thay thế, càng làm

căng thẳng thêm mối quan hệ kinh tế giữa hai nước.

Thủ tướng Mark Carney đã tuyên bố rõ ràng rằng thời kỳ hội nhập

sâu về kinh tế và an ninh với Mỹ đã kết thúc. Lời phát biểu của ông phản ánh

một sự thay đổi lớn hơn trong cách tiếp cận của Canada đối với Mỹ, nhấn mạnh sự

độc lập và phản kháng trước áp lực từ bên ngoài.

7. Cuộc chiến thương mại giữa Mỹ và Canada đã leo thang trong

những tuần của tháng 5 năm 2025, với Donald Trump áp đặt mức thuế cao lên hàng

hóa của Canada, khiến Canada phản ứng bằng các biện pháp trả đũa. Việc tăng

căng thẳng qua lại này đã gây áp lực lên một trong những mối quan hệ thương mại

lớn nhất thế giới, khi gần 80% hàng xuất khẩu của Canada được chuyển đến Mỹ.

Trump đã biện minh cho các mức thuế này bằng cách đề cập đến các

mức thuế nhập khẩu sữa của Canada, sản xuất kim loại của Mỹ, và thậm chí là

cách Canada xử lý khủng hoảng fentanyl, mặc dù dữ liệu cho thấy phần lớn

fentanyl vào Mỹ có nguồn gốc từ Mexico, không phải Canada. Chính quyền của ông

cũng đã tuyên bố sai rằng các ngân hàng Mỹ không thể hoạt động tại Canada,

trong khi thực tế có 16 ngân hàng Mỹ hiện đang kinh doanh ở Canada.

Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt đã công nhận sự thay đổi

trong thái độ này, tuyên bố rằng mặc dù Canada luôn là một đồng minh, thì giờ

đây "đang trở thành một đối thủ cạnh tranh". Trong khi đó, Dân biểu Mark

Amodei, người đã giúp thành lập Caucus Kinh tế và An ninh Mỹ-Canada, lưu ý rằng

Trump đang tìm kiếm "sự đối xử công bằng" trong thương mại nhưng chưa

xác định rõ ràng điều đó có nghĩa gì.

Với việc Canada mở rộng các biện pháp thuế trả đũa và chưa có giải

pháp rõ ràng, cuộc chiến thương mại tiếp tục leo thang. Chúng ta nghĩ rằng điều

này sẽ dẫn đến các hậu quả kinh tế lâu dài, hay chỉ là một chu kỳ khác trong

các tranh chấp thương mại Mỹ-Canada?

* Cái trở ngại khó khăn nhất trong việc liên hiệp là vấn nạn súng

ống. Súng đạn sẽ ồ ạt lấn qua Canada. Dân Canadian đang sống trong sự an bình

từ nhiều năm qua, ngay nhiều thế kỷ. Trong tất cả các thành phố lớn ở Canada

người dân có thể an tâm đi chơi suốt đêm ngoài đường phố mà không lo lắng

chuyện gì cả. Điều mà ít thành phố nào ở Hoa Kỳ có được. Dân chúng Canada khi

nghe bàn về vấn đề liên hiệp với Hoa Kỳ thì họ bị ngay cú sốc. Người dân Canada

sẽ lo lắng đắn đo và nghĩ ngay đến vấn đề tệ nạn súng ống, bạo hành, cuộc sống

kém an ninh, thuốc phiện & buôn lậu, thưa kiện lung tung, chính trị bất ổn,

cướp giựt giết chóc xảy ra hàng ngày hay hàng giờ trên đất Mỹ. Theo thống kê

năm 2017 bên Hoa Kỳ có 9,146 vụ án mạng chết về súng ống. Trong khi đó bên

Canada với 10% dân số chỉ có 173 vụ chết người thay vì 914. Họ than vãn rằng

thôi thì mặc cho số phận sau khi liên hiệp với Hoa Kỳ, hi vọng con số thống kê

sẽ giảm đi.

Nếu việc tạo ra Liên minh châu Âu (European Union) là bằng chứng

hùn hồn thành công tốt đẹp thì hiệp định thương mại, thị trường chung và các

đoàn thể kinh tế có thể ảnh hưởng lớn đến các đoàn thể chính trị. Không vì thế

mà vô lý cho rằng sau 20 năm ký kết Hiệp định Mậu Dịch Tự Do Thương Mại Bắc Mỹ

(NAFTA), cuối cùng rồi người ta sẽ nghĩ đến một đề nghị nghiêm túc về sự liên

hiệp chính trị của Canada và Hoa Kỳ. Bà Francis đưa ra các lợi ích kinh tế của

việc gia nhập hiệp chủng quốc là làm thế nào thỏa thuận để có một cấu trúc tốt

và những trở ngại chính trị có thể vượt qua.

Trong nền tảng của một kinh tế liên hiệp thống nhất, bà Francis

cho rằng sức mạnh lớn nhất của Canada là tài nguyên thiên nhiên. Với sự hỗ trợ

chuyên nghiệp, bà ước tính rằng Canada có từ 9 đến $15 ngàn tỷ giá trị của các

kim loại chưa được khám phá về khoáng chất sẽ giúp khai thác hữu hiệu hơn. Thêm

vào đó hiệu ứng hậu kinh tế thì tổng giá trị sẽ hơn gấp đôi như việc tạo ra

công ăn việc làm, kéo theo nhiều thương mại phụ… Để bổ sung cho nguồn tài

nguyên, chúng tôi có một hệ thống ngân hàng vững chắc, một mối quan hệ mạnh mẽ

với Mỹ, giá trị xã hội và các hệ thống học thức phức tạp hơn và có những người

dân tuân thủ pháp luật. Đối với Hoa Kỳ, bà Francis nói lợi thế cạnh tranh lớn

nhất của họ là nền văn hóa mạo hiểm dám chấp nhận rủi ro trong kinh doanh. Thái

độ của người Mỹ là tha thứ về việc thất bại của các doanh nghiệp hoạt động

trong niềm tin tốt, trong khi các quốc gia khác hay trừng phạt bất kỳ thất bại

nào. Hoa Kỳ là quốc gia duy nhất có nhiều vốn liếng, năng lực khoa học và sẽ là

một động lực phát triển vùng hoang dã của chúng tôi một cách bền vững với trách

nhiệm. Tài nguyên của Canada và khu vực Bắc Cực được mệnh danh là "Panama

và Suez kênh tương lai của thế giới" sẽ tạo ra nhiều "cơ hội không

thể tin được."

Hoa Kỳ và Canada hợp lại sẽ có một nền kinh tế lớn hơn so với Liên

minh châu Âu hoặc hơn các nền kinh tế của Nhật Bản, Trung Quốc, Đức và Pháp

cộng lại. Hoa Kỳ - Canada kết hợp sẽ kiểm soát thêm dầu, nước, đất canh tác và

nguồn tài nguyên tốt hơn bất kỳ quốc gia nào khác, tất cả sẽ được bảo vệ bởi

quân đội Hoa Kỳ. Công dân của các quốc gia liên hiệp sẽ có nhiều lựa chọn hơn

về việc làm, nơi ở với khí hậu thích hợp, nghiên cứu và lối sống cá nhân. Bà

đưa ra một số kịch bản kinh tế liên hiệp cũng như cách tiếp cận để hội nhập

chính trị, chẳng hạn như cách thống nhất” Full Monty” của Đức quốc được chấp

nhận bởi cả hai quốc gia Tây và Đông Đức. Một lựa chọn khác là tạo ra một Liên

minh Âu Châu/Partenariat - nơi đó hai quốc gia Canada và Hoa Kỳ sẽ tiếp tục giữ

quyền tự trị riêng biệt.

Bà Francis thừa nhận rằng việc liên hiệp sẽ gặp nhiều khó khăn trở

ngại nhưng khẳng định nên thực hiện. Nếu không có sự hợp nhất chính trị, triển

vọng cho Canada có thể rất ảm đạm. Canada có thể trở thành một chiến trường về

tài nguyên. Nga và Trung Quốc sẽ giành quyền kiểm soát các nguồn tài nguyên của

chúng tôi ở khu vực Bắc cực, kích động căng thẳng với Hoa Kỳ làm xử lý sai nhầm

người “thổ dân bản xứ” của chúng tôi, có thể kích động sự bất tuân dân sự và

vấn đề ly khai của Quebec có thể làm nảy ra sự bất ổn về kinh tế và chính trị.

Trong tương lai có thể Canada sẽ không còn hội đủ điều kiện để tiếp tục như một

thành viên của G20. Thiếu sự liên hiệp, Hoa Kỳ sẽ phải đối mặt với nhiều nghịch

cảnh và tăng cường cạnh tranh về nguồn tài nguyên và một sự suy giảm kinh tế

không thể tránh khỏi.

Qua trí tưởng tượng thử nghiệm, sách ghi chép tỉ mỉ, bình tĩnh và

hợp lý lập luận. Trình bày một kiến thức phong phú về lịch sử chính trị và kinh

tế thế giới, bà Francis vẽ một tấm thảm hấp dẫn khó bỏ qua. Bà rất thẳng thắng

trong lập luận. Bà sử dụng dữ liệu kinh tế kể cả hệ thống y tế Mỹ và xử lý

quyền của thổ dân Canada. Bà ấy chỉ trích cái ám ảnh của chính phủ Hoa Kỳ và sự

tự mãn của Canada về quốc phòng. Bà giải thích chính trị liên hiệp và làm thế

nào có thể không bao giờ có một Tổng thống đảng Cộng hòa một lần nữa.

Năm 2010 nước Úc và Tân Tây Lan cũng thực hiện trưng cầu dân ý về

việc liên hiệp Úc -Tân Tây Lan. Nhưng chỉ có 48% dân Úc đồng thuận, 52% bác bỏ.

Phía Tân Tây Lan có 41% nghĩ cần bàn luận xâu xa hơn, 29% phản đối và 30% cho

rằng tương lai tốt đẹp hơn nếu Tân Tây Lan trở thành 1 tiểu bang của Úc. Nước

Úc với nền kinh tế to lớn mạnh mẽ và đang hút dần chất xám từ Tân Tây Lan.

Tương tự như trường hợp Hoa Kỳ và Canada. Trong hiến pháp Úc có điều khoản là

sẵn sàng chấp nhận Tân Tây Lan vào quốc gia Úc Đại Lợi bất cứ lúc nào. Năm 1776

có một điều khoản gia nhập trong Hiệp Ước Liên Đoàn (Articles of Confederation

And Perpetual Union) của Hiệp Chủng Quốc Hoa Kỳ (USA) cho phép quốc gia Gia Nã

Đại gia nhập vào Liên Đoàn nếu họ muốn.  Ngay trong Hiến pháp Hoa Kỳ ngày

nay vẫn còn điều khoản cho phép gia nhập vào lãnh thổ Hoa Kỳ nếu Quốc Hội chấp

nhận. Nhưng vấn đề liên hiệp Canada và Hoa Kỳ chưa bao giờ được chính thức hóa.

Một cuốn sách nhỏ, mặc dù được xem là Best seller với sáng kiến

độc đáo nhưng thiết nghĩ chưa hội đủ động cơ thuyết phục để thúc đẩy người dân

Canada tán đồng để bầu lên Hiệp Chủng Quốc Bắc Mỹ. Nhưng tất cả chúng ta có

nhiệm vụ nhìn lại và suy nghĩ sâu sắc về thời kỳ biến động của lịch sử mà chúng

ta đang trải qua. Đối với chúng tôi, nếu sự đề nghị mang tới một sự tiến bộ

thịnh vượng, bền vững và công bằng cho công dân hai quốc gia thì đề nghị liên

hiệp hai quốc gia xem ra không quá đáng để quán xét.

Các nhà lãnh tụ đang nắm quyền hai quốc gia sẽ suy nghĩ cân nhắc

sự lợi hại về việc liên hiệp. Họ có trách nhiệm động viên và thuyết phục dân

chúng hai nước bằng hình thức trưng cầu dân ý. Nhưng trước tiên làm sao mỗi

người dân phải ý thức được cái lợi trước mắt và lâu dài về HCQBM.

Mối quan hệ Mỹ-Canada từ lâu đã được định hình bởi sự tương tác cá

nhân giữa Donald Trump và Justin Trudeau, với những khoảnh khắc hợp tác chẳng

hạn như việc đàm phán lại Hiệp định Canada-Mỹ-Mexico (CUSMA) cũng như những

giai đoạn căng thẳng.

Hiện tại, những lời đe dọa sáp nhập của Trump đã kích hoạt làn

sóng chủ nghĩa yêu nước ở Canada, với nhiều người dân Canada kiên quyết phản

đối bất kỳ ý tưởng nào về việc từ bỏ chủ quyền. Các quan chức Canada nhấn mạnh

rằng mặc dù Mỹ là đối tác thương mại lớn nhất của Canada, đất nước này sẵn sàng

chịu đựng khó khăn kinh tế để bảo vệ nền độc lập của mình.

Trong khi đó, cuộc chiến thương mại của Trump đã gây ra sự chia rẽ

ở Mỹ, đặc biệt khi thị trường chứng khoán sụt giảm và các doanh nghiệp Mỹ bày

tỏ lo ngại về việc tăng thuế liên tục. Một số nhà phân tích cho rằng Trump đang

ở trong tình thế dễ tổn thương, do thiếu sự ủng hộ từ cộng đồng doanh nghiệp

Mỹ. Với căng thẳng gia tăng, câu hỏi đặt ra là: liệu bế tắc này sẽ dẫn đến

những hậu quả lâu dài, hay chỉ là một chương nữa trong mối quan hệ phức tạp

giữa Mỹ và Canada?

Cộng Đồng Âu Châu phải mất hơn 20 năm để lên kế hoạch, phê chuẩn,

thuyết phục và thử thách mới có kết quả như ngày hôm nay. Phải chăng người ta

không sai khi đoán rằng trong 10 năm, 20 hay 50 năm nữa chúng ta mới nghe đến

Hiệp Chủng Quốc Bắc Mỹ (USNA)…

 

Nguyễn Hồng Phúc

Revisited on May 15 2025

Montreal, Canada

 

 

Tham Khảo:

[1] http://www.huffingtonpost.com/don-tapscott/sick-of-a-dysfunctional-c_b_4138200.html

[2] http://dianefrancis.com/sick-tea-party-merge-u-s-canada-says-huffpo-review/

[3] https://www.nbcnews.com/politics/donald-trump/trump-quest-conquer-canada-confusing-everyone-rcna195657 

[4] https://ppforum.ca/policy-speaking/what-does-donald-trump-really-want-from-canada/  

 

Đọc thêm »